আৰ্য্যভট্ট

ভাৰতীয় গণিত আৰু জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ ধ্ৰুপদী যুগৰ মহান গণিতজ্ঞ-জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানীসকলৰ ভিতৰত আৰ্যভট আছিল প্ৰথমজন।

আৰ্য্যভট্ট (ইংৰাজী: Aryabhata) ভাৰতীয় গণিত আৰু জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ ধ্ৰুপদী যুগৰ অন্যতম শ্ৰেষ্ঠ গণিতজ্ঞ-জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানী আছিল। আৰ্য্যভট্ট বা প্ৰথম আৰ্যভট (৪৭৬–৫৫০ খ্ৰীষ্টাব্দ) ৰ উল্লেখযোগ্য গ্ৰন্থসমূহৰ ভিতৰত "আৰ্যভট "(৪৯৯ খ্ৰীষ্টাব্দ, যেতিয়া তেওঁৰ বয়স ২৩ বছৰ আছিল) আৰু "আৰ্য-সিদ্ধান্ত।"

উদ্ধৃতি

• পৃথিৱীৰ গোলকটো কোনো ধৰণৰ সহায় নোহোৱাকৈ মহাকাশত অৱস্থিত... যেনেকৈ কদম্ব ফুলৰ ঘূৰণীয়া ফুলৰ থোপা এটা চাৰিওফালৰ পৰা ফুলেৰে আবৃত হৈ থাকে, তেনেকৈ পৃথিৱীৰ গোলকটোও স্থলজ বা জলজ সকলো জীৱই আগুৰি আছে।
  • Aryabhata, (Aryabhatiya, Gola 6-7), quoted in C. K. Raju. Cultural Foundations of Mathematics: The Nature of Mathematical Proof and the Transmission of the Calculus from India to Europe. Pearson Education India, 2007
• যেতিয়া ষাঠি গুণ ষাঠি বছৰ আৰু তিনি চতুৰ্থাংশ যুগ (বৰ্তমানৰ যুগৰ) পাৰ হৈ গৈছিল, তেতিয়া মোৰ জন্মৰ পৰা তেত্ৰিশ বছৰ পাৰ হৈ গৈছিল।
  • quoted in : Bhaskar Kamble, The Imperishable Seed: How Hindu Mathematics Changed the World and why this History was Erased, Garuda Prakashan Private Limited, 2022 ISBN 9798885750189
  • ইয়াত কোৱা হৈছে যে আজি অনুসৰণ কৰা কেলেণ্ডাৰ অনুসৰি ৪৯৯ খ্ৰীষ্টাব্দৰ ২১ মাৰ্চৰ সৈতে মিল থকা তাৰিখটোত আৰ্যভটৰ বয়স হুবহু ২৩ বছৰ আছিল
• নাৱেৰে যাত্ৰা কৰা ব্যক্তিয়ে যেনেকৈ নদীৰ দুয়োপাৰৰ স্থিৰ বস্তুবোৰ পিছলৈ গতি কৰা দেখা পায়, ঠিক তেনেকৈয়ে লংকাৰ বাসিন্দাসকলেও স্থিৰ তৰাবোৰ সঠিক পশ্চিম দিশলৈ গতি কৰা দেখা পায়। (এনে লাগে যেন) নক্ষত্ৰমণ্ডল আৰু গ্ৰহৰে গঠিত এই সমগ্ৰ গঠনটো ‘প্ৰবাহ’ নামৰ বতাহে অহৰহ পশ্চিম দিশলৈ ঠেলি দি আছে—আৰু এই বতাহৰ বাবেই নক্ষত্ৰমণ্ডল উদয় আৰু অস্ত যায়।
  • quoted in : Bhaskar Kamble, The Imperishable Seed: How Hindu Mathematics Changed the World and why this History was Erased, Garuda Prakashan Private Limited, 2022 ISBN 9798885750189
• ১০০ যোগ কৰি ৪, ৮ ৰে গুণ কৰা, আৰু ৬২,০০০ লৈ যোগ কৰা: এটা বৃত্তৰ পৰিধিৰ হুবহু ২ টা ওচৰৰ আনুমানিক, যিটো হ'ল ২০,০০০।
  • According to the verse, Aryabhata’s value of π equals (100+4)×8 + 62000)/20000, which is 3.1416. Ganitapada 10
  • quoted in : Bhaskar Kamble, The Imperishable Seed: How Hindu Mathematics Changed the World and why this History was Erased, Garuda Prakashan Private Limited, 2022 ISBN 9798885750189

আৰ্য্যভট্টৰ বিষয়ে

• জ্যামিতিৰ ক্ষেত্ৰত হিন্দুসকল ইমান সফল হোৱা নাছিল। খ্ৰীষ্টৰ জন্মৰ কেইশ বছৰ আগতে পুৰোহিতসকলে বেদী জোখা আৰু নিৰ্মাণ কৰাৰ সময়ত পাইথাগোৰাছৰ উপপাদ্য (য’ত কোৱা হৈছে যে সোঁ ত্ৰিভুজৰ হাইপ’টেনছৰ বৰ্গটো আন দুফালৰ বৰ্গৰ যোগফলৰ সমান) প্ৰণয়ন কৰিছিল। আৰ্যভট্টে— হয়তো গ্ৰীকসকলৰ প্ৰভাৱত—ত্ৰিভুজ, ট্ৰেপেজয়ড আৰু বৃত্তৰ ক্ষেত্ৰফল নিৰ্ণয় কৰিছিল আৰু π (ব্যাসৰ আৰু বৃত্তৰ পৰিধিৰ অনুপাত) ৩.১৪১৬ মান নিৰ্ধাৰণ কৰিছিল—এই মান ইমানেই সঠিক যে পূৰ্বাখাৰ (১৪২৩–৬১) সময়লৈকে কোনো ইউৰোপীয়ই ইয়াৰ সমান কৰিব নোৱাৰিলে। ভাস্কৰে ডিফাৰেন্সিয়েল কেলকুলাছৰ এক ব্যাপক ধাৰণা দিছিল, আৰ্যভট্টে চাইনৰ তালিকা প্ৰস্তুত কৰিছিল আৰু সূৰ্য্যসিদ্ধান্তই গ্ৰীকসকলৰ জ্ঞানতকৈ বহু উচ্চমানৰ ত্ৰিকোণমিতিৰ ব্যৱস্থা উপস্থাপন কৰিছিল।
  • Will Durant, Our Oriental Heritage : India and Her Neighbors.